Search
Close this search box.

ԱՄՆ սենատորները բանաձեւ են ներկայացրել, որով Կոնգրեսը վերահսկելու է Ադրբեջանին ԱՄՆ ռազմական օգնությունը

Ադրբեջանի կառավարությանը պատասխանատվության ենթարկելու անհրաժեշտությունը և առաջ գնալու խաղաղ ճանապարհը վաղուց արդեն հասունացել է — ասել է սենատոր Մարքին: Սենատորներ Մարքին և Քեսիդին բանաձեւ են ներկայացրել, որով Կոնգրեսը վերահսկում է Ադրբեջանին ԱՄՆ ռազմական օգնություն։
Ավելի քան 25 քաղաքացիական հասարակության կազմակերպություններ կոչ են անում ընդունել Ադրբեջանի վերաբերյալ 502B(c) բանաձեւը:
Այս մասին  armlife.am-ին  տեղեկացնում են Ամերիկայի Հայ դատի հանձնախմբից

 

Վաշինգտոն․  Սենատորներ Էդ Մարքին (D-MA) և Բիլ Քեսիդին (R-LA) ներկայացրել են երկկուսակցական բանաձև՝ խնդրելով զեկույց ներկայացնել Ադրբեջանի մարդու իրավունքների պրակտիկայի վերաբերյալ՝ համաձայն Արտաքին աջակցության ակտի 502B(c) բաժնի: Բանաձևը պետքարտուղարությունից տեղեկատվություն է պահանջում ինչպես երկրի ներսում, այնպես էլ Լեռնային Ղարաբաղի (Արցախի) դեմ նրա շարունակական ռազմական հարձակման ժամանակ, որը հանգեցրեց նրա ողջ բնիկ հայ բնակչության էթնիկ զտումների վերաբերյալ: Սենատորներ Մարկո Ռուբիոն (R-FL), Գարի Փիթերսը (D-MI), Էլիզաբեթ Ուորենը (D-MA), Շելդոն Ուայթհաուսը (D-RI), Բոբ Մենենդեսը (D-NJ) և Փիթեր Ուելչը (D-VT) միացել են։ որպես բնօրինակ հովանավորներ:

Ամերիկայի Հայ դատի հանձնախումբը (ANCA) սկսել է համազգային գործողությունների արշավ՝ կոչ անելով սենատորներին հովանավորել և աշխատել Markey-Cassidy 502B օրենսդրության ընդունման ուղղությամբ: Գործողություններ անելու համար այցելեք՝ https://anca.org/502B

«Ադրբեջանի կառավարությանը պատասխանատվության ենթարկելու անհրաժեշտությունը և առաջ գնալու խաղաղ ճանապարհը վաղուց արդեն հասունացել է», — ասել է սենատոր Մարքին: «Ռազմական գործողությունները երբեք չեն եղել Լեռնային Ղարաբաղում խաղաղության և կայունության լուծումը։ Այս բանաձևը ճնշում է գործադրում Ադրբեջանի կառավարության վրա՝ պաշտպանելու մարդու իրավունքները և դադարեցնելու տարածաշրջանում էթնիկ հայերի դեմ հանցագործությունները: Մենք պետք է պաշտպանենք Լեռնային Ղարաբաղի ժողովրդի կամքը, իրավունքները և հիմնաքարային ազատությունները»։

«Ադրբեջանն արդեն բուլդոզեր է անում սրբավայրերը և սովամահ անում հայ համայնքներին: Սա այն տեսակի երկիրն է, որը Բայդենի վարչակազմը ցանկանում է Լուիզիանայի բնական գազի փոխարեն LNG մատակարարել Եվրոպա: ասաց դոկտոր Քեսիդին։

Ադրբեջանին վերաբերող 502B(c) պահանջի Ներկայացուցիչների պալատի տարբերակը՝ 735 բանաձեւ, ներկայացվել է Կոնգրեսի ներկայացուցիչ Ադամ Շիֆի (D-CA) կողմից անցյալ տարի Ադրբեջանի կողմից Լեռնային Ղարաբաղի շրջափակման ժամանակ:

«Վարչակազմի շարունակական աջակցությունը Ալիևի ռեժիմին, որը պարբերաբար վայրագություններ և մարդու իրավունքների խախտումներ է անում, պարզապես համահունչ չէ որպես ամերիկացիների մեր արժեքներին։ Հաշվի առնելով սեպտեմբերի 19-ին Արցախի դեմ Ադրբեջանի կատաղի ռազմական գործողությունները, հրամայական է, որ նախագահ Բայդենը և քարտուղար Բլինկենը վերանայեն մեր օգնության քաղաքականությունը»,- ասել է ներկայացուցիչ Շիֆը։ «Այս բանաձևը նպատակ ունի տեղեկատվություն հավաքել Ադրբեջանի կողմից մարդու իրավունքների ոտնահարման և ռազմական հանցագործությունների մասին և դադարեցնել ապագա օգնությունը: Որպես մարդու իրավունքների պաշտպան երկիր՝ մենք պետք է ապահովենք, որ մեր արտաքին օգնությունն արտացոլի մեր հավատարմությունը հիմնական արժեքներին և չնպաստի Արցախում հայ ժողովրդի նկատմամբ հետագա բռնություններին։ Այս բանաձեւը քայլ է մեր միջազգային օգնությունը Միացյալ Նահանգների էթիկական չափանիշներին և շահերին համապատասխանեցնելու ուղղությամբ»:

«Անցյալ տարի Ադրբեջանի կողմից Արցախի ողջ բնիկ հայ բնակչության էթնիկ զտումը ժամանակակից ցեղասպանություն էր, որը ԱՄՆ-ն ուներ բոլոր հնարավորությունները կանխելու, բայց փոխարենը հնարավորություն տվեց Բաքվի ավտորիտար ռեժիմին արդյունավետ անվերապահ ռազմական օգնության անխոհեմ տրամադրման միջոցով», — ասաց ANCA-ի գործադիր տնօրեն Արամը: Համբարյան.«ANCA-ն միանում է կոալիցիոն գործընկերներին՝ ողջունելով սենատորներ Մարկիի և Քեսսիդիի ղեկավարությունը՝ վերականգնելով Կոնգրեսի խիստ անհրաժեշտ վերահսկողությունը ԱՄՆ ռազմական օգնության վրա՝ Օտարերկրյա օգնության ակտի 502B(c) բաժնի կիրարկման միջոցով. վերահաստատել մարդու իրավունքները իրենց արժանի տեղը ԱՄՆ արտաքին քաղաքականության կենտրոնում»:

Markey-Cassidy-ի բանաձևը պետքարտուղարությունից կպահանջի մանրամասն նկարագրել Ադրբեջանի կողմից իրականացված մարդու իրավունքների լայնորեն փաստագրված խախտումները, ներառյալ ապօրինի կամ կամայական սպանությունները, կալանավորների խոշտանգումները, էթնիկ հայերի տեղահանումը Լեռնային Ղարաբաղից և ոչնչացումը: կրոնական և մշակութային վայրեր՝ ի լրումն մարդու միջազգայնորեն ճանաչված իրավունքների, ներառյալ խոսքի, հավաքների, քաղաքական մասնակցության և կրոնական ազատության խախտումների:

«Markey-Cassidy» բանաձեւի ներկայացումը տեղի է ունեցել Ադրբեջանի կողմից Լեռնային Ղարաբաղի վրա ռազմական հարձակում սկսելուց մի քանի ամիս անց, որը հանգեցրեց տարածաշրջանի 150,000 հոգանոց ողջ հայ բնակչության էթնիկ զտումների: Քաղաքացիական բնակչության այս զանգվածային տեղահանումը հաջորդել է Ադրբեջանի կողմից 10-ամսյա մարդասիրական շրջափակմանը Լաչինի միջանցքի երկայնքով, որը միակ մարդասիրական փրկարար օղակն է, որը կապում է Լեռնային Ղարաբաղի հայաբնակ բնակչությանը Հայաստանի Հանրապետության հետ, որը զրկել է տարածաշրջանը սննդից, վառելիքից, դեղորայքից և դեղորայքից: մարդասիրական հասանելիություն և կործանարար հետևանքներ ունեցավ ջրի և էներգետիկ անվտանգության վրա:

Ադրբեջանի վերաբերյալ Markey-Cassidy 502B(c) բանաձևը հիմնվելու է շարունակական ջանքերի վրա՝ Ադրբեջանին պատասխանատվության ենթարկելու մարդու իրավունքների խախտումների համար, ներառյալ S.3000-ի վերջերս միաձայն ընդունումը՝ սենատոր Գարի Փիթերսի (D-MI), որը արգելում է. գործադիր իշխանությունն իր լիազորություններն իրականացնելուց Ադրբեջանին ռազմական օգնության առկա սահմանափակումների նկատմամբ՝ ԱԶԱՏՈՒԹՅԱՆ Աջակցության ակտի 907-րդ հոդվածի համաձայն:

Օտարերկրյա աջակցության մասին ակտի 502B(c) բաժինը երկար ժամանակ գոյություն ունեցող, սակայն չօգտագործված օրենք է, որն արգելում է ԱՄՆ-ի անվտանգության աջակցությունը «ցանկացած երկրի, որի կառավարությունն իրականացնում է միջազգայնորեն ճանաչված մարդու իրավունքների կոպիտ խախտումների հետևողական օրինակ»: Եթե Markey-Cassidy-ի բանաձևն ընդունվի, դա կլինի առաջին դեպքը, երբ Կոնգրեսը 1976 թվականից ի վեր զեկույց է պահանջում 502B(c) բաժնի համաձայն:

Բաժին 502B(c)-ը հզոր գործիք է ԱՄՆ-ի ռազմական օգնության վերաբերյալ Կոնգրեսի վաղուց ուշացած վերահսկողության և մարդու իրավունքների չափանիշները վերահաստատելու համար: Որպես արտոնյալ միջոց՝ սենատորները հնարավորություն ունեն կատարել 502B(c) զեկույցը և պարտադրել քվեարկություն Սենատի հարկում: Բանաձևի ընդունումից հետո Պետդեպարտամենտը պետք է 30 օրվա ընթացքում ներկայացնի զեկույց՝ մանրամասն ներկայացնելով երկրի մարդու իրավունքների պրակտիկան և այդ չարաշահումները կանխելու համար Միացյալ Նահանգների ձեռնարկած քայլերը. Պետքարտուղարության կողմից պահանջվող զեկույցի տրամադրումից հետո Կոնգրեսը կարող է այնուհետև քվեարկել անվտանգության աջակցության դադարեցման կամ սահմանափակման օգտին` չհաստատելու համատեղ բանաձևի միջոցով:

 

Ավելի քան 25 քաղաքացիական հասարակության կազմակերպություններ ողջունել են սենատոր Մարկիի և Քեսսիդիի կողմից 502B(c) պահանջի ներդրումը Ադրբեջանի մարդու իրավունքների պրակտիկայում, այդ թվում՝ Amnesty International USA, Freedom House, Human Rights Foundation (HRF), Մարդու իրավունքների միջազգային ֆեդերացիա (FIDH): Եկեղեցիների ազգային խորհուրդ (NCC), սպառազինությունների վերահսկման ասոցիացիա (ACA), Ազգային օրենսդրության բարեկամների կոմիտե (FCNL), հակամարտությունների մեջ գտնվող քաղաքացիական անձանց կենտրոն (CIVIC), միջազգային քաղաքականության կենտրոն (CIP), խաղաղության գործողություն, ընդհանուր պաշտպանություն, գործողություն Կորպուս, Արտաքին քաղաքականություն Ամերիկայի համար (FP4A), Խոշտանգումների զոհերի կենտրոն (CVT), Քվինսիի պատասխանատու պետականության ինստիտուտ, Արաբական աշխարհի դեմոկրատիան այժմ (DAWN), Իրան-ամերիկյան ազգային խորհրդի (NIAC) գործողություն, Կանայք հանուն զենքի առևտրի թափանցիկություն, Եղբայրների Եկեղեցի Խաղաղության Շինարարության և Քաղաքականության Գրասենյակ, Քրիստոնեական Եկեղեցու Համաշխարհային Նախարարություններ (Քրիստոսի Աշակերտներ) և Քրիստոսի Միավորված Եկեղեցիներ, Եկեղեցիներ Մերձավոր Արևելքի խաղաղության համար (CMEP), Հելլենական Ամերիկայի Առաջնորդության Խորհուրդը (HALC), Ի պաշտպանություն քրիստոնյաների ( IDC), Քրդստանի ամերիկացի ընկերները (AFK) և Անգլիկան կառավարության և միջազգային հարաբերությունների գրասենյակը:

«Մարդու իրավունքների հիմնադրամը (HRF) աջակցում է ԱՄՆ Սենատի բանաձևին, որը պահանջում է ԱՄՆ պետքարտուղարից պատրաստել համապարփակ զեկույց, որը կուսումնասիրի Ադրբեջանի բռնապետական վարչակարգը մարդու իրավունքների անմխիթար վիճակի մասին… 20 տարի առաջ ժառանգած իր հանգուցյալ հորից և նախկին խորհրդային Ադրբեջանի ՊԱԿ-ի ղեկավար Հեյդար Ալիևից, համակարգված կերպով կեղծել է ընտրությունները և թույլ տվել մարդու իրավունքների կոպիտ խախտումներ, ներառյալ ընդդիմադիր գործիչների և լրագրողների հալածանքն ու անօրինական բանտարկությունը, ինչպես նաև հայի խոշտանգումները և արտադատական սպանությունները։ Գերիները և քաղաքացիական կալանավորները Լեռնային Ղարաբաղի տարածաշրջանում զինված հակամարտության համատեքստում Վաղուց ուշացած է, որ Միացյալ Նահանգները վերագնահատի իր ռազմական օգնությունը Ալիևի ռեժիմին, քանի որ դա, ամենայն հավանականությամբ, կօգնի նրան մարդու իրավունքների կոպիտ խախտումներ իրականացնելու գործում: « – Խավիեր Էլ-Հեյգ, Մարդու իրավունքների հիմնադրամի գլխավոր իրավական և քաղաքականության պատասխանատու

«Amnesty International ԱՄՆ-ը ողջունում է սենատոր Մարկիի կողմից բանաձեւի ներդրումը, որով տեղեկատվություն է պահանջվում Ադրբեջանի մարդու իրավունքների պրակտիկայի մասին՝ համաձայն Արտաքին աջակցության ակտի 502B(c) բաժնի: Իրավունքների վերահսկում գործադիր իշխանության վրա, այդ թվում՝ մարդու իրավունքների պրակտիկայի վերաբերյալ երկրների տարեկան զեկույցների պարտադրման միջոցով: Մենք բարձր ենք գնահատում, որ սենատորը կոչ է անում Պետդեպարտամենտին տեղեկատվություն տրամադրել Ադրբեջանի մարդու իրավունքների վիճակի վերաբերյալ, որը թույլ կտա Կոնգրեսում ընտրված ներկայացուցիչներին հասանելի լինել լավագույն տեղեկատվությանը: Մտածեք, թե արդյոք ԱՄՆ հարկատուները ֆինանսավորում են միջազգային իրավունքի խախտումները: Մենք հուսով ենք, որ ավելի շատ սենատորներ կմիանան որպես համահովանավորներ և կքվեարկեն այո, երբ այն տեղափոխվի հարթակ»:

«Այս բանաձևը կարևոր քայլ է դեպի Կոնգրեսը վերականգնելու քաղաքացիական պաշտպանության վերահսկողության իր վաղուց անտեսված պարտականությունները, երբ խոսքը վերաբերում է ԱՄՆ-ի զենքի փոխանցմանը և ռազմական օգնությանը: Աշխարհում չափազանց շատ հակամարտություններում ԱՄՆ-ի զենքի փոխանցումները նպաստել են և նպաստել քաղաքացիական բնակչության կործանարար վնասին: Լեռնային Ղարաբաղում Ադրբեջանի կողմից Լաչինի միջանցքի շրջափակումը և դրան հաջորդած զինված հարձակումները հումանիտար ճգնաժամի պատճառ դարձան տասնյակ հազարավոր խաղաղ բնակիչների համար, ինչպես նաև զանգվածային տեղահանումներ։ Կոնգրեսը իրավացի է, որ վկայակոչում է Օտարերկրյա աջակցության մասին ակտի 502Բ բաժինը՝ լուրջ հարցեր տալու Ադրբեջանի մարդու իրավունքների և քաղաքացիական անձանց պաշտպանության վիճակի և ԱՄՆ-ի կողմից զենքի փոխանցման ազդեցության վերաբերյալ»: — Էննի Շիլ, ԱՄՆ շահերի պաշտպանության տնօրեն, հակամարտությունների մեջ գտնվող քաղաքացիական անձանց կենտրոն

«CIP-ը ողջունում է սենատոր Մարքիին և նրա գործընկերներին ԱՄՆ-ի կողմից Ադրբեջանին զենք վաճառելու համար պատասխանատվություն փնտրելու համար, որի կառավարությունն ունի մարդու իրավունքների ոտնահարման սարսափելի պատմություն, ներառյալ Լեռնային Ղարաբաղում խաղաղ բնակչության բռնի տեղահանման հետևանքով իրականացված ռազմական արշավը: ԱՄՆ կառավարությունը պետք է ընդունի: Զենքի մասին իր սեփական օրենքների և միջազգային մարդասիրական իրավունքով մեր անվտանգության գործընկերների պարտավորությունների կատարումը լրջորեն՝ հասնելու նախագահ Բայդենի հայտարարած նպատակին՝ պաշտպանելու մարդու իրավունքները և կանոնների վրա հիմնված կարգը մեր արտաքին քաղաքականության մեջ»: – Նենսի Օքայլ, Միջազգային քաղաքականության կենտրոնի նախագահ և գործադիր տնօրեն

«Այս բանաձևը կարևոր ջանքեր է ԱՄՆ օրենքները պահպանելու համար, որոնք պահանջում են դադարեցնել ռազմական օգնությունը չարաշահող կառավարություններին, ինչպիսին է Ադրբեջանը: Հրամայական է, որ մեր կառավարությունը հետևողականորեն և համակողմանիորեն կիրառի իր օրենքները ԱՄՆ ռազմական օգնության բոլոր ստացողների համար»: — Սառա Լիա Ուիթսոն, Դեմոկրատիա արաբական աշխարհի հիմա գործադիր տնօրեն

«Կանայք հանուն զենքի առևտրի թափանցիկությունը Կոնգրեսին կոչ է անում դիմել Արտաքին աջակցության ակտի 502B(c) բաժինը՝ հաշվի առնելով Ադրբեջանի տխուր արձանագրությունը մարդու իրավունքների խախտումների և պատերազմական հանցագործությունների վերաբերյալ: և երաշխավորել, որ ԱՄՆ-ի զենքերն ու ֆինանսավորումը չեն խոչընդոտում խոսքի ազատությանը, չեն սպառնում անկախ լրատվամիջոցների գործունեությանը կամ չեն օգնում կամայական ձերբակալություններին և քաղաքական դրդապատճառներով հետապնդմանը»: – Լիլիան Մաուլդին, խորհրդի անդամ, Կանայք հանուն զենքի առևտրի թափանցիկության:

Ստորագրողներն ունեն տարբեր մանդատներ, որոնք կարող են չընդգրկել բանաձեւի դրույթների ամբողջ շրջանակը: